Οι φίλοι του μπλοκ

Δευτέρα, 11 Ιουνίου 2007

Echinops spinosissimus - Εχίνοψ ο ακανθότατος

Άγιος Γεώργιος Βαλσαμίτης - 03/08/2004
Πολύ κοινό αυτό το αγκάθι βρίσκεται σχεδόν παντού στην Αμοργό σε ξηρές και πετρώδεις τοποθεσίες. Στα πρανή και τα πλαϊνά των δρόμων σχηματίζει μεγάλες αποικίες. Τώρα που μπαίνουμε στην μακρά ξηροθερμική περίοδο του καλοκαιριού τα αγκάθια συνεχίζουν στο νησί να υπενθυμίζουν ότι ένα μέρος της φύσης είναι ζωντανό. Ιδιαίτερα, ο εχίνοψ με τα κυανά άνθη του που ξεπετάγονται από τα αγκάθια, δίνει μια ζωηρή πινελιά στην εικόνα με τα ξερόχορτα.

Ο εχίνοψ είναι πολυετές φυτό με λείο, διακλαδισμένο βλαστό και φύλλα πτεροσχιδή. Η όλη του μορφή (ακανθότατη, όπως τονίζει η επιστημονική του ονομασία) μας δείχνει ότι έχει διαμορφώσει έναν πλήρη αμυντικό σχηματισμό απέναντι στα κατσίκια, που το καλοκαίρι δυσκολεύονται να βρουν τροφή και μετατρέπονται σε τροφικό οδοστρωτήρα. Η παρατήρηση αυτή έχει την σημασία της, γιατί οι επικρατούσες αρχαιολογικές θεωρίες υποστηρίζουν ότι τα κατσίκια ήρθαν από την Ανατολή (μαζί φυσικά με τους ανθρώπους που τα έφεραν). Ο εχίνοψ και άλλα φυτά με παρόμοια αμυντικά χαρακτηριστικά αποτελούν μία έμμεση αλλά σαφή απόδειξη για το αντίθετο.

Το επιστημονικό του όνομα προέρχεται από τις λέξεις εχίνος+όψις, δηλαδή το φυτό έχει την όψη του αχινού. Το όνομα (και η μορφή) έχει κι αυτό την σημασία του, γιατί μας δείχνει ότι η φύση τείνει να αντιγράφει τις ώριμες δομές, ανεξάρτητα από το βιο-περιβάλλον. Χωρίς υπερβολή μπορούμε να πούμε ότι ο εχίνοψ είναι ο «αχινός της στεριάς», τόσο ίδια είναι η δομή του με τον θαλασσινό αχινό.

Ακολουθούν μερικές ακόμα φωτογραφίες, οι περισσότερες από την περιοχή του Βαρσαμίτη...

1 σχόλιο:

Manos είπε...

Το φυτό αυτό έχει εξαιρετικές ιδιότητες στη φωτιά. Το χρησιμοποιούν σαν προσάναμα για τους φούρνους γιατί αναφλέγεται γρήγορα και κρατάει τη φλόγα σαν κερί. Υπάρχει και σχετικό κρητικό τραγούδι. Θα το βρώ και θα σου το στείλω