Οι φίλοι του μπλοκ

Τρίτη, 4 Μαΐου 2010

Juniperus phoenicea

Καλοταρίτισσα 14/11/2009

Η Φοινική Άρκευθος ή αγριοκυπάρισσο ή φείδα (Juniperus phoenicea L. 1753) είναι μεσογειακό φυτό, με ευρεία εξάπλωση στην Ελλάδα, με εξαίρεση την βόρεια χώρα.
Τοπικό όνομα στην Αμοργό: φείδα (φίδα).
Βιότοπος: βραχώδεις και αμμώδεις, κυρίως παράκτιοι. ασβεστολιθικοί βιότοποι, σε υψόμετρα 0-600 μ.
Η φείδα έχει κορμό που διακλαδίζεται από τη βάση.
Φύλλα συνήθως λεπιοειδή.
Οι καρποί του είναι σφαιρικοί, πράσινοι και κατά την ωρίμανση καφεκόκκινοι.
Κατά μία τελευταία επιστημονική αναθεώρηση (Adams & al., 2013) η φείδα ανήκει στο είδος Juniperus turbinata Guss που εξαπλώνεται μέχρι την ΝΔ Ασία. Το είδος Juniperus phoenicea περιορίζεται σε Γαλλία και Ισπανία.
Είναι πολύ ανθεκτικό φυτό στο ξηροθερμικό περιβάλλον των Κυκλάδων.
Στην Αμοργό υπάρχει παντού, από το επίπεδο της θάλασσας μέχρι τις κορυφές των βουνών, σε θαμνώδη και δενδρώδη μορφή. Για να εξελιχθεί σε δέντρο η φείδα χρειάζεται κλάδεμα (για ξύλευση ή από τα κατσίκια) και διάρκεια πολλών εκατοντάδων ετών.
Στο ψηλότερο βουνό της Αμοργού, στον Κρίκελο της Αιγιάλης, υπήρχε πολύ αρχαίο και πυκνό δάσος με φείδες και πουρνάρια αλλά το κατάστρεψε μια φωτιά που ξέσπασε το 1835 και κράτησε πολλές εβδομάδες. Σήμερα διασώζονται μερικές πανάρχαιες φείδες στον Κρίκελο σε πολύ απόκρημνα μέρη, που δεν τα έφτασε η μεγάλη φωτιά του 1835. Ίσως να είναι από τα αρχαιότερα δέντρα στο Αιγαίο.

Ετυμολογία:
Juniperus > junix δάμαλις (νεαρή αγελάδα που δεν έχει γεννήσεις) + pario γεννώ ==> για υποτιθέμενες ιδιότητες που ευνοούν τον τοκετό = Γιουνίπερος.
phoeníceus, a, um > φοινικιούς (σκουροκόκκινο χρώμα, όπως οι καρπόί του φοίνικα) ==> από το χρώμα των ώριμων καρπών της φείδας.a.

Δεν υπάρχουν σχόλια: